Historia Monako w pigułce

Wczesna historia Monako dotyczy przede wszystkim ochronnej i strategicznej wartości Skały Monako, głównego geologicznego punktu orientacyjnego tego obszaru, która służyła najpierw jako schronienie dla starożytnych ludów, a później jako forteca. Od XIV wieku do początku XV wieku, obszar ten był przedmiotem sporów głównie z powodów politycznych. Jednakże, z wyjątkiem krótkiego okresu francuskiej okupacji, pozostawał on stale pod kontrolą Domu Grimaldich. 

Wczesna historia Monako 

Pod koniec XIX wieku w jaskiniach i schronieniach skalnych wokół „Balzi Rossi” (Czerwonego Klifu) w pobliżu Ventimiglia we Włoszech odkryto kilka znalezisk z epoki kamienia. Jednym z bardziej dramatycznych był obraz dwojga dzieci z pasami z muszli ślimaka w czymś, co nazwano „Grotte dei fanciulli” (Jaskinia Dzieci), a także kamiennymi narzędziami i kilkoma figurkami Wenus. Na przełomie XIX i XX wieku książę Monako Albert I sfinansował badania archeologiczne siedmiu najważniejszych jaskiń.

Grotte dei fanciulli zawierała artefakty z Aurignacian i szczątki reniferów w górnych warstwach, podczas gdy dolne warstwy wykazywały bardziej tropikalną faunę z nosorożcami Merck, hipopotamami i słoniami o prostych kłach. Najniższa warstwa zawierała narzędzia Mousterian, kojarzone z neandertalczykami. Szkielety Grimaldi zostały znalezione w dolnej warstwie oryniackiej w czerwcu 1901 r. przez Canon de Villeneuve. Te dwa szkielety wydawały się znacząco różne od Cro-Magnon szkielety znalezione wyżej w jaskini i innych jaskiniach wokół Balzi Rossi, i zostały nazwane „człowiekiem Grimaldi” na cześć księcia.

Według historyka Diodora Sycylijskiego i geografa Strabona, pierwszymi stałymi osadnikami tego obszaru byli górscy ligurowie, którzy wyemigrowali z rodzinnego miasta Genua. Jednak starożytny język liguryjski, który prawdopodobnie był indoeuropejski, nie jest bezpośrednio powiązany z włoskim dialektem używanym przez współczesnych mieszkańców Ligurii, ani z nowoczesnym językiem monegaskim.

Kolonizacja fenicka i Melqart

Fenicjanie byli pierwszymi, którzy znaleźli schronienie w porcie w Monako. Port i Skała Monako zostały poświęcone przez Fenicjan w imię ich bóstwa Melqarta. Po Fenicjanach, Grecy swoją poetycką wyobraźnią przepisali podbój Monako przez wczesnych Fenicjan pracom Herkulesa.

Grecka kolonizacja i legenda Herkulesa

W VI wieku pne Focaeanie z Massalii (dzisiejsza Marsylia) założyli kolonię Monoikos. Nazwa kolonii wywodzi się z miejscowego kultu greckiego półboga Herkulesa, o którym mówi się, że zbudował starożytną ścieżkę, która wiodła przez region z Hiszpanii do Włoch. Rzymski cesarz Julian nazwał port kolonii i nadmorską drogę imieniem Herkulesa. Droga była usiana ołtarzami Herkulesa, a poświęcona mu świątynia została wzniesiona na skale Monako. Nazwa kolonii Monoeci oznacza „Single One” lub Monoikos oznaczające „Single House” może być odniesieniem do Herkulesa lub jego świątyni, lub odizolowanej społeczności zamieszkującej obszar wokół skały.

Zgodnie z tematem „podróży Herkulesa”, również udokumentowanym przez Diodora Siculusa i Strabona, zarówno Grecy, jak i rdzenni mieszkańcy Ligurii twierdzili, że Herkules przeszedł przez ten obszar.

Rzymskie panowanie 

W trakcie wojen galijskichMonoecus był punktem zatrzymania dla Juliusza Cezara na jego drodze do Grecji. Tym samym kolonia dostała się pod rzymskim kontroli w ramach prowincji Gallia Transalpina.

Rzymski poeta Wergiliusz nazwał kolonię „tym zamkowym klifem, Monoekusem nad morzem” (Eneida , VI.830). Natomiast według Serwiusza nazwa kolonii związana była z tym, iż Herkules na tym obszarze przebywał samotnie:

dictus autem Monoecus vel quod pulsis omnibus illic solus habitavit, vel quod in eius templo numquam aliquis deorum simul colitur.
„albo dlatego, że Herkules wypędził wszystkich innych i mieszkał tam sam, albo ponieważ w jego świątyni żaden inny z bogów nie jest czczony w tym samym czasie.

Niestety w Monako nie znaleziono żadnej świątyni Herkulesa, chociaż kamienista ziemia i gęsta konurbacja sprawiają, że przyszłe wykopaliska są mało prawdopodobne.

Średniowiecze Genueńczyków 

Monako pozostawało pod kontrolą rzymską aż do upadku zachodniego imperium rzymskiego w 476 roku. Miasto znajdowało się wówczas pod władzą Odoakera, aż do jego upadku z rąk Ostrogotów pod koniec V wieku. Monako zostało odbite przez Rzymian za panowania Justyniana w połowie VI wieku i było utrzymywane aż do jego zdobycia przez Longobardów w VII wieku. Następnie w Monako panowali Longobardzi i Frankowie

W 1191 r. Święty cesarz rzymski Henryk VI nadał zwierzchnictwo nad tym obszarem miastu Genua, ojczyźnie Ligurii. W dniu 10 czerwca 1215 r. oddział genueńskich gibelinów pod dowództwem Fulco del Cassello rozpoczął budowę fortecy na szczycie Skały Monako. Ta data jest często cytowana jako początek współczesnej historii Monako.

Ponieważ Gibelini chcieli, aby ich forteca była strategiczną twierdzą wojskową i centrum kontroli nad obszarem, postanowili stworzyć osadę wokół podstawy Skały, aby wspierać garnizon; próbując zwabić mieszkańców Genui i okolicznych miast, zaoferowali nowym osadnikom nadanie ziemi i zwolnienie z podatków.

Początek panowania rodziny Grimaldi

Grimaldi, pochodzą od Otto Canella i biorąc swoją nazwę od syna Grimaldo. Członkowie tej rodziny, podczas wojny domowej w Genui między Guelphami i Gibelinami, schronili się w Monako w towarzystwie różnych innych rodzin Guelphic, w szczególności Fieschi .

Francesco Grimaldi zajął Skałę Monako w 1297 r., rozpoczynając dynastię Grimaldi pod władzą Republiki Genui. Grimaldi kupili Menton w 1346 roku i Roquebrune w 1355 roku, powiększając swój majątek. W 1338 roku statki Monako pod dowództwem Carlo Grimaldiego uczestniczyły wraz z francuskimi i Genui w kampanii morskiej na kanale La Manche. Łupy z tej kampanii przyczyniły się do dobrobytu księstwa.

Dopiero w 1419 roku Monako uzyskało kontrolę nad własną suwerennością z rąk francuskich po tym, jak Lambert Grimaldi przekonał francuskiego króla Karola VIII do nadania mu niepodległości. Król Ludwik XII uznał Monako w 1512 r. podpisując dokument, który również ogłosił wieczny sojusz z królem Francji. Po rządach Hiszpanii na początku XVII wieku Monako ponownie prosperowało pod rządami Honoré II, który zacieśnił więzi z Francją, relacje, które trwały w tym charakterze przez następne dwieście lat. Od tego czasu obszar ten pozostaje pod kontrolą rodziny Grimaldi do dnia dzisiejszego, z wyjątkiem gdy dostał się pod francuską kontrolą podczas rewolucji francuskiej (1793 r. – 17 maja 1814 roku) jako część departamentu Alpes-Maritimes .

Protektorat Królestwa Sardynii 

Księstwo zostało ponownie ustanowione w 1814 r., po czym Kongres Wiedeński w 1815 r. przekazał je jako protektorat Królestwa Sardynii. Monako pozostało w tej pozycji do 1860 r., kiedy to na mocy traktatu turyńskiego Sardynia scedowała na Francję ten obszar.

Dzięki protektoratowi, który trwał prawie pół wieku, język włoski był językiem urzędowym Monako. Natomiast dialekt monegaski jest bardziej zbliżony do liguryjskiego niż francuskiego.

W tym czasie doszło do niepokojów w miastach Menton i Roquebrune, które ogłosiły niepodległość, mając nadzieję na aneksję Sardynii i udział we włoskim Risorgimento. Niepokoje trwały do ​​czasu, gdy panujący książę zrezygnował z roszczeń do obu miast (około 95% kraju), a te zostały przekazane Francji w zamian za cztery miliony franków. Na mocy traktatu z 2 lutego (1861 r.) Książę Karol III przekazał Francji monegaskie zwierzchnictwo nad miastami Menton i Roquebrune (obecnie Roquebrune-Cap-Martin) w zamian za pełną niezależność od Francji.

Monako w XIX wieku

Wyznaczony jako protektorat Królestwa Sardynii w 1815 r. przez Kongres Wiedeński po klęsce Napoleona, suwerenność Monako została potwierdzona przez Traktat Francja Monako z 1861 r. Francja zaakceptowała istnienie Księstwa Monako, ale zaanektowała 95% poprzedniego terytorium (obszary Menton i Roquebrune). Od tego czasu za obronę militarną Monako odpowiada Francja.

Książę Monako był władcą absolutnym, dopóki rewolucja Monako w 1910 roku nie zmusiła go do ogłoszenia konstytucji w 1911 roku.

Słynne kasyno Monte Carlo zostało otwarte w 1863 roku przez Société des bains de mer de Monaco, które prowadziło również Hotel de Paris. Podatki płacone przez SBM zostały wprowadzone do infrastruktury Monako. Rozwój gospodarczy został pobudzony pod koniec XIX wieku dzięki połączeniu kolejowemu z Francją.

Monako w XX wieku

W lipcu 1918 roku podpisano traktat przewidujący ograniczoną ochronę Francji nad Monako. Traktat, wpisany do traktatu wersalskiego, stanowił, że polityka Monako będzie zgodna z francuskimi interesami politycznymi, wojskowymi i gospodarczymi. Jedną z motywacji traktatu był nadchodzący kryzys sukcesji Monako w 1918 roku .

Podczas gdy sympatie księcia Ludwika II były silnie pro-francuskie, starał się zachować neutralność Monako podczas II wojny światowej, ale wspierał francuski rząd Vichy swojego dawnego kolegi z armii, marszałka Philippe’a Pétaina. Niemniej jednak jego maleńkie księstwo dręczyły konflikty wewnętrzne, częściowo w wyniku niezdecydowania Ludwika, a także dlatego, że większość ludności była pochodzenia włoskiego; wielu z nich popierało faszystowski reżim Benito Mussoliniego we Włoszech .

11 listopada 1942 r. armia włoska najechała i zajęła Monako. Wkrótce potem we wrześniu 1943 r., po upadku Mussoliniego we Włoszech, wojska niemieckie zajęły Monako i rozpoczęły deportacje ludności żydowskiej.

Wśród nich był René Blum, wybitny francuski Żyd, który założył Ballet de l’Opera w Monte Carlo. Został on aresztowany w swoim paryskim domu i przetrzymywany w obozie deportacyjnym Drancy poza stolicą Francji, zanim został przewieziony do obozu koncentracyjnego Auschwitz , gdzie został później zabity. Kolega Bluma, Raoul Gunsbourg , dyrektor Opéra de Monte-Carlo, z pomocą francuskiego ruchu oporu, uniknął aresztowania i uciekł do Szwajcarii. W sierpniu 1944 r. Niemcy rozstrzelali René BorghiniegoJosepha-Henri Lajoux Esther Poggio, która była przywódczynią ruchu oporu. Na mocy tajnych rozkazów księcia Louisa policja w Monako, często narażona na wielkie ryzyko, z góry ostrzegała osoby, których gestapo planowało aresztować. Kraj został wyzwolony, gdy wojska niemieckie wycofały się 3 września 1944 r.

Obecny władca, książę Albert II, został następcą swojego ojca, księcia Rainiera III w 2005 roku. Z kolei książę Rainier wstąpił na tron ​​po śmierci swojego dziadka, księcia Ludwika II w 1949 roku.

Zrewidowana konstytucja Monako, ogłoszona w 1962 r., zniosła karę śmierci, przewidywała prawo wyborcze dla kobiet, ustanowiła Sąd Najwyższy w celu zagwarantowania podstawowych swobód i utrudniła obywatelowi francuskiemu przeniesienie do Monako miejsca zamieszkania.

W 1993 roku Monako zostało członkiem ONZ z pełnymi prawami do głosowania.

Monako w XXI wieku 

W 2002 r. nowy traktat między Francją a Monako wyjaśnia, że ​​jeśli nie będzie spadkobierców dynastii, Księstwo pozostanie niezależnym narodem i nie zostanie zaanektowane przez Francję. Jednak za obronę militarną Monako nadal odpowiada Francja.

Źródłem powyższych informacji jest Wikipedia.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s